Բրոնզաձույլ նրբերշիկի սպասում

Անհայտ անձինք 1990֊ին պայթեցրին բոլշեւիկ հեղափոխական Ղուկաս Ղուկասյանին։ Ավելի ճիշտ՝ նրան պատկերող արձանը՝ տեղադրված Ազգային գրադարանի այգում։ Դա 1930֊ականների հայկական մոնումենտալ արվեստի անկասկած լավագույն նմուշներից մեկն էր՝ կերտված «ստուկաչ» քանդակագործ Սուրեն Ստեփանյանի կողմից։ Բայց այդ հանգամանքը չօգնեց Ղուկասյանին վերապրելու սովետական մաշկազերծման այս խառնաշփոթ ժամանակները։ Պայթյունը խորհրդանշում էր ազգային գաղափարախոսությունների կտրուկ ձեւափոխումը Հայաստանում։ Դա կատարյալ մոդեռնիստական ժեստ էր․ հիմնահատակ ոչնչացնելով սպառված սիմվոլները՝ ստեղծվում էր «մաքուր» տարածություն, որի վրա պետք է կառուցվեին անկախ Հայաստանի նոր խորհրդանիշները։ Լավ եմ հիշում 90֊ականների սկիզբը, երբ ամբողջ հանրապետությամբ մեկ ծավալվեց «ֆիդայիստական» քանդակամոլության արդյունաբերությունը։ Անդրանիկների, Չաուշների ու Նժդեհների մի ստվար բանակ պահակների նման կանգնեցվեց համարյա թե բոլոր քաղաքային այգիներում եւ պուրակներում։ Հիմա ինչ անենք, որ դրանք բոլորը, մեղմ ասած, գեղարվեստական արժեքից զուրկ էին։ Պատերազմ էր, կռվող տղերք էին պետք ու, բնականաբար, դրանց արձանները նույնպես։ Տեսքին հո չէ՞ին նայելու։

Այդհուհանդերձ, հուշարձաններն ընդմիշտ մնում են ֆունկցիոնալ գործիքներ։ Խաղաղության, նորակառույց հայկական նեոլիբերալիզմի պայմաններում անհրաժեշտ էին բոլորովին այլ կերպարներ։ 2000֊ականների այդ թարմ, քոչարյանական ժամանակաշրջանում իսկույն առաջ են մղվում նորահայտ սիստեմը հաստատող կուռքեր՝ իրենց համապատասխան մեհյանների դիմաց։ Նոյը, Տիգրան Մեծը, Տրդատ թագավորը, Արգիշտի Ա֊ն, Բաղրամյանը եւ տարատեսակ առաջնորդների մոնումենտալ կերտվածքները հստակ ազդարարում են ժամանակակից նախրապանների հայեցակարգը։ Հանրային տեսադաշտում տվյալ հուշարձանները գալիս էին ներկայացնելու անհատին, քաղաքացուն ու մտավորականին չեզոքացնող տոտալիտար ուժային համակարգը։ Հետին պլանում նաեւ մեր ֆոլկլորային հերոսներն են՝ Արամ Խաչատրյան, Առնո Բաբաջանյան, Վիլյամ Սարոյան, «Հայուհին» եւ այլն։

Ինչ֊որ առումով կանխագուշակելով Սերժ Սարգսյանի կարգախոսը՝ Նոյն ու Բաղրամյանը, ձեն ձենի տված ասում էին՝ «հավատանք, որ փոխենք»։ Սակայն ինչո՞ւմ պետք է բացահայտվեր այս փոփոխությունը։ Բնականաբար խոշոր, մասնավոր կապիտալի մեջ։ Իսկ ովքե՞ր կարող էին մատնանշող օրինակ ծառայել ներկա քաղաքական պայմաններում գործող օլիգարխիայի համար։ Հանկարծակի հիշեցին Ալեքսանդր Մանթաշովին եւ Հովհաննես Այվազովսկուն։ Վերջինս արվեստագետի արձան է, որը, սակայն, իրականում բնավ արվեստագետի մասին չէ։ Մանթաշովի նման, այն լոկ հուշարձան է՝ նվիրված ցարական Ռուսաստանում հարստացած մի հայի։

Այսպիսով, անկախության շրջանի մոնումենտալ արվեստը հիմնականում ներկայանում է որպես վերջին 25 տարիների քաղաքական եւ մշակութային շրջադարձերի նյութականացված մի պատկերագիրք։ Այն համարյա չի փոխել իր՝ նատուրալիստական, հռետորական ձեւաչափը, որից դուրս են մնացել կանայք, անարխիստները, ազատամիտները, վերացականը եւ ցանկացած այլ բան, որ կարող է խորհելու, խնդիր բարձրացնելու առիթ տալ։ Ու մի՞թե զարմանալի է, որ երբ պայթեց Ղուկասյանը, ընթացքում հայտնվեց Անաստաս Միկոյանը։

Այս ամենին պակասում էր միայն բրոնզաձույլ նրբերշիկը, որի մասին, թերեւս, տխուր մտորում էր Երվանդ Քոչարի միայնակ ու մոլոր «Մելամաղձությունը»։

Վիգեն Գալստյան

«Երեւան» ամսագիր, համար 9(27) Սեպտեմբեր, Արձանագրություն

#երեւան #վիգեն֊գալստյան #արձան #քաղաք #մելամաղձություն #քոչար #ղուկասյան #միկոյան #անաստաս֊միկոյան #այվազովսկի #սուրեն֊ստեփանյան #նժդեհ #չաուշ #անդրանիկ #ֆիդայի #հավատանք֊որ֊փոխենք #քոչարյան #սերժ֊սարգսյան #կապիտալ #նեոլիբերալիզմ #անկախություն #պատմություն #ազատություն

բնօրինակ սփիւռքում(եւ մեկնաբանութիւննե՞ր)

#photo #history #photography #archive #lebanon #լիբանան #ֆոտո #լուսանկար #պատմութիւն #պատմություն #արխիվ #սեւ֊սպիտակ

http://www.lebanesearchive.co.uk/

բնօրինակ սփիւռքում(եւ մեկնաբանութիւննե՞ր)

այն ժամանակ եռագոյն դրօշը դեռ ՀՀ դրօշ չէր, ՀՀ֊ն էլ չկար, կար ՀՍՍՀ, իսկ այս երաժշտութիւնը հնչում էր հաւաքներին։ Այս ծրագիրն աշխատեցնելը լրիւ անհնազանդութեան նշան էր։

http://www.youtube.com/watch?v=Z3SpeFVmbJM&t=0m27s

Ձախ Shift/Alt = Հայերեն, աջ Shift/Alt = Կեղծ գրաֆիկա

Ինֆորմացիայի փոխանակման կոդի հայոց հիմնօրինակ

ԵՐԵՒԱՆ, Տարբ․ VGA֊01֊Ա 1 9 8 9 թ․

հայոց հիմնօրինակ նախաձեռնող խումբ

© Վ․ Մխիթարյան, Վ․ Դանիելյան, հեռ․ 35-68-86, 61-66-20

#հայաստան #հայերեն #հայերէն #պատմություն #պատմութիւն #Երեւան #հայոց֊հիմնօրինակ #էկրանահան #եռագույն #եռագոյն #1989 #դրօշ #հաւաք #անհնազանդություն #անհնազանդութիւն #msdos #dos #armenian

բնօրինակ սփիւռքում(եւ մեկնաբանութիւննե՞ր)

it says: “to comrade Stalin. In order to clean Armenia from more anti-soviet elements, comrade Mikoian is asking to execute 700 more people. I am asking to execute 1500 people more, overall 2000”.

So, ironically, Mikoian, who also responsible for a lot of deaths, part of soviet mincing-machine, is now a successful sausage brend in Russia.

Agadamov:

Меня, как человека много лет проработавшего в рекламе и занимавшегося брендингом, всегда интересовало как в России существуют и развиваются бренды. Москвичам хорошо известен Микояновский мясокомбинат и его марка Микоян (http://agrobk.ru/wp-content/uploads/myasokombinat-mikoyanovskiy.jpg). Несколько позиций у марки входят в премиальный сегмент и продаются в дорогих сетях ритейла. Я даже как-то рассказывал коллегам в Норвегии историю этого человека и бренда — все были поражены. В самом деле, имя одного из организаторов сталинской мясорубки, в которой погибли миллионы людей, теперь в России — одна из самых узнаваемых колбасных торговых марок. Какая злая ирония судьбы и как коротка наша память.

P.S. Вспомните эту запись, когда в следующий раз попросите «нарезать вам триста грамм микояновской докторской».

source

#ussr #cccp #ссср #armenia #soviet-armenia #imperialism #stalin #mikoian #repressions #1937 #yezhov #history #сталин #микоян #ежов #армения #репрессии #история #խսհմ #ստալին #միկոյան #յեժով #ռեպրեսիաներ #հալածանք #սովետ #հայաստան #իմպերիալիզմ #պատմություն #պատմութիւն

բնօրինակ սփիւռքում(եւ մեկնաբանութիւննե՞ր)

http://www.youtube.com/watch?v=NnjZ6i682NI

Հայաստան մինուս Ա1+, Տիգրան Խզմալեանի ֆիլմը։

#տիգրան֊խզմալյան #խոսքի֊ազատություն #խօսքի֊ազատութիւն #ազատություն #Ա1+ #հեռուստատեսություն #պատմություն #արցախ #անկախություն #պատկերասփիւռ #անկախութիւն

բնօրինակ սփիւռքում(եւ մեկնաբանութիւննե՞ր)

Johann Zahn, “the radiating eye”
from Oculus Artificialis Teledioptricus Sive Telescopium (1702)

Dragon, as visible from different points of view. Before the Internet era, I have seen it in the soviet fantasy fairy tale movie by Mark Zakharov

source 0 source 1 source 2 source 3

#dragon #optics #johann-zahn #magic-lantern #gravure #art #science #history #mark-zakharov #movie #fantasy #vishap #վիշապ #օպտիկա #ֆենթեզի #յոհան֊ցահն #արվեստ #գիտություն #կինո #մարկ֊զախարով #հեքիաթ #հետազոտություն #պատմություն

բնօրինակ սփիւռքում(եւ մեկնաբանութիւննե՞ր)

Ռուսաց լեզու, Սովետ, Շառլ Ազնավուր. Epress.am-ն ամփոփում է շաբաթը

http://www.youtube.com/watch?v=40UsxmynI5Y

Epress.am-ի շաբաթվա լրատվական ամփոփումը հիմնականում նվիրված է հետխորհրդային երկրներում, այդ թվում՝ Հայաստանում Ռուսաստանի ազդեցության աճին: Քնար Խուդոյանի և Արմեն Մելիքբեկյանի հետ զրույցում իրավապաշտպան Միքայել Դանիելյանը կարծիք է հայտնել, որ «Սովետը չի փլուզվել», և այժմ Հայաստանում այն վերականգնում է նախկինում եղած համակարգերը:

Զրուցակիցներն անդրադաձել են նաև ռուսաց լեզվի դերին, Հայաստանում անցկացվող բողոքի ակցիաներին, ԵԱՀԿ-ի հայաստանյան գրասենյակի ռուսաստանցի ղեկավարներին և Շառլ Ազնավուրի կոչին:

http://www.epress.am/2013/11/23/ռուսաց-լեզու-սովետ-շառլ-ազնավուր-epress-am-ն-ա.html

@{qnarius@spyurk.am ; qnarius@spyurk.am} #սովետ #խսհմ #cccp #շառլ֊ազնավուր #անկախություն #իմպերիալիզմ #պուտին #իշխանություն #տեսանյութ #ոստիկանություն #բարեփոխում #պատմություն #գյումրի #միքայել֊դանիելյան #իրավապաշտպան #եահկ #բռնապետություն #ժողովրդավարություն

բնօրինակ սփիւռքում(եւ մեկնաբանութիւննե՞ր)