harari https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2018/10/yuval-noah-harari-technology-tyranny/568330/ #harari #technology
harari https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2018/10/yuval-noah-harari-technology-tyranny/568330/ #harari #technology
բայց մենք զարգացել ենք։
առաջ թեդերը տէնց վեհ ու վերջն էին երեւում, իսկ հիմա հասկանում ենք, որ լրիւ քեարթու են։
երէկ մի հատ ռուսաստանցի աղջիկ պատմում էր, թէ, փարթի էլ չէր, անկապ նստած թէյ էին խմում, առանց երաժշտութեան, առանց ալկոհոլի, հարեւաններն եկան, ասացին՝ աղմկում էք։
ասաւ, եթէ տասնմէկնանց մէկ րոպէ լինէր, այլ ձեւ կը խօսէին, կասէին՝ ոստիկանութիւն կը կանչենք։ իսկ հիմա, ընդամէնը՝ աղմկում էք։ ասաւ, թէ ասացին՝ բարձր էք ծիծաղում, մենք ծիծաղը լսում ենք։
ու մենք խօսեցինք, թէ սա հակաուտոպիայի պէս ա։
ասենք, մի երկիր կայ, ուր ծիծաղելն արգելուած ա։ անբարոյական ա համարւում համ էլ։
ու տէնց ոստիկանութիւն են կանչում, ոստիկանները գալիս են, դուռը կոտրում են, գոռում են «նա պըլ», ու տանում։
իսկ որոշ մարդիկ հանդուրժող են։ ասում են՝ դէ հասկանում եմ, իրենք էլ ծիծաղող են։ դէ թող ծիծաղեն, բայց իրենց տանը, ու նէնց որ չլսուի։ թէ չէ, երեխաս տեսնի որ ծիծաղում են, ի՞նչ կը լինի։ կարող ա նա էլ մեծանայ, ծիծաղող դառնայ։ իսկ ոմանք՝ չէ, էս ծիծաղողներին պէտք ա հաւաքել ռադ անել էս երկրից։
բայց իրական դիկտատուրաներում, ինձ թւում ա, տխրելն ա արգելուած։ իսկ ծիծաղելը՝ խնդրեմ։ զի կեանքը լաւն ա։ իսկ տխրելով դու շեշտում ես, որ գուցէ եւ այնքան էլ չէ։
#դիկտատուրա #հակաուտոպիա #անկապ #պատմութիւն
ի՞նչ ընդհանուր բան կայ կնոջ եւ տնայինի մէջ։ լիքը, ասեմ։ հիմա բացատրեմ։
լա՞ւ ա, երբ ուսանողներին շնչելու ժամանակ չեն տալիս, լիքը գործ են տալիս անելու։ ինձ թւում ա, հա։ ընդհանուր առմամբ։ որովհետեւ, երբ միայն տեսական են իմանում, երբ չեն շօշափել, իրենք չեն իրականացրել դա, չեն զգացել, չեն թաթախուել, չեն սուզուել այդ գործի մէջ, չեն տառապել տնայինի վրայ, չեն հասկանալու։ տէնց անկապ օդում մնացած բան կը լինի գիտելիքը, ու շուտ էլ կը մոռացուի։
միւս կողմից, ես ինքս չեմ սիրում, երբ ինձ շատ են բարձում, զի ինձ մտածելու ու զարգանալու ժամանակ ա պէտք։ ու ես միշտ մտածելու բան ունեմ։ ու կարդալու բան ունեմ։ ու անելու բան ունեմ։ իսկ իրենք, իրենց դեբիլ տնայիններով, ինձ խանգարում են։
ես ի՞նչ էի անում՝ բնական ա, անում էի էն ինչ ուզում եմ։ բզբզում էի իմ կոդը, որը կապ չունէր տնայինի հետ։
բայց ի՞նչ էր անելու միջին վիճակագրական ուսանողը։ ոչ մի բան։ գնալու էր խմէր, աննպատակ ֆբ հոսք կը թարմացնէր, ու դա դեռ լաւ ա։ հաւանական ,ա որ գնալու էր նստէր ոչ մի բան չանէր։ զի բա ի՞նչ են անում մարդիկ։ ձգտում են ոչ մի բան չանել։ նահանգներում խնդիր ա, որ մարդիկ գալիս են տուն, ու փլէյսթէյշնին են կպնում։ բայց դա դեռ լաւ ա։ ինձ թւում ա, մարդկանց մեծ մասը, զուտ ոչ մի բան չէր անի։
այնպէս որ թող տնայիններ անեն։
իսկ կինն ու ընտանիքը տնայինների պէս բան ա։ ի՞նչ ես անելու, եթէ չունենաս։ ոչ մի բան։ դէ գնա, գոնէ կը տառապես, կնոջ քմահաճոյքները կը բաւարարես, երեխայ մեծացնելու փող կաշխատես տառապելով։ տնտեսութեանը զարկ կը տաս։
իսկ ես նախընտրում եմ բզբզալ։ զի ես տնային անող չեմ։ ու փող աշխատող չեմ։ ու էդ ամէնի հաւէսը չունեմ։ ես աւելի ինձ համար հետաքրքիր կեանք եմ ուզում։ ու երեւի արժանի եմ աւելի հետաքրքիր կեանքի։ քան կանանց տնայիններն անելու։ աստուած։ աստուած։